Gastblog: Wie het eerste een nerd inhuurt, wint

En daar zit ik dan, achter een hippe Mac met de titel dataredacteur op mijn visitekaartje. Na me maandenlang verdiept te hebben in de mooiste datajournalistieke producties van anderen, mag ik nu mijn eigen kunstje laten zien.

En dat is zo eenvoudig niet. Degenen die Regiohack.nl of andere sites over datajournalistiek uitgeplozen hebben, zijn al op de hoogte: de bottlenecks in datajournalistiek zijn het vinden van data en hele grote hoeveelheden data analyseren en visualiseren. De oplossing? We need nerds.

De nerds –jeweetwel,  jongens die alles van computers weten, denken in programmeertaal en je spottend aankijken als je ze smekend vraagt waarom je muis zo raar doet – die bij mediabedrijven in dienst zijn, zie je zelden.

Ze blijven braaf in hun hok, samen met de andere nerds, en komen op afroep grijze mannen helpen die niet weten hoe ze moeten printen en zijn onzichtbaar terwijl zij ingewikkelde aanpassingen in ‘de achterkant’ van uitgebreide sites doen.  Maar wat zou het een verademing zijn als ze dat hok uit zouden komen. Wat zeg ik, kwamen ze maar aan het bureau naast me zitten.

Waarom nog geen nerds op redacties?

Voorlopig gaat dat nog niet gebeuren op redacties. Dat is – zoals zoveel – te wijten aan geldgebrek, zeggen de (hoofd)redacties. Maar ik denk dat behalve geld, ook een mentaliteitsverandering nodig is bij deze (hoofd)redacties. Volgens mij zien ze nog altijd niet welke essentiële vaardigheden een programmeur bezit, die een journalist van z’n langzalzeleven niet zo goed in de vingers kan krijgen.

Journalistiek is inmiddels meer dan schrijven, bij datajournalistiek komen veel vaardigheden kijken die een journalist van nature niet heeft. Echt goed omgaan met computers is er daar een van. Kunnen denken zoals een computer en vloeiend zijn in programmeertaal is een vak apart. Terwijl het belangrijkste voor een journalist is (en blijft!), het hebben van een neus voor nieuws.

Het vorige gastblog, van Eugene Tjoa, is buitengewoon nuttig. Met behulp van zijn vaardigheden kunnen datajournalisten grote stappen maken, maar zelf waren zij er nooit op gekomen.

Nog enkele voorbeelden: programmeurs maken het mogelijk alle kamerhandelingen te doorzoeken en gevraagde informatie overzichtelijk te presenteren. Denk hierbij aan alle Kamervragen die de PVV ooit stelde op een rijtje. Alle stemmingen van alle partijen onder elkaar om een overzicht van de afgelopen dertig jaar te krijgen, wie stemde er eerst pro Europa en is in de loop van de tijd gedraaid?

Nerds en journalisten: team-up!

Talloze vragen zijn te beantwoorden, feitelijk, zonder gekleurde beelden, zonder de waan van de dag. Programmeurs maken het ook mogelijk om informatie van websites te halen die miljoenen mensen dagelijks gebruiken.

De informatie die gebruikers dagelijks op Facebook en Twitter zetten, maar ook op bijvoorbeeld Funda en Marktplaats, biedt reuze interessante inkijkjes in onze maatschappij. Zonder programmeur kom je echter niet verder dan soms de site bezoeken en kijken of je iets opvalt, of wachten tot de mensen achter dergelijke sites persberichten naar buiten brengen.

Zeg ik nou dat het nutteloos is om datajournalisten zoals ikzelf (niet-nerd) in te zetten? Nee, krachtig teamwork tussen nerds en journalisten zorgt voor het slagen van datajournalistiek, de neus voor nieuws is ook ontzettend belangrijk en die heeft de nerd dan weer niet.

Dit gastblog is een verkapte oproep geworden. Een boodschap voor hoofdredacties en uitgevers: zet een nerd op je redactievloer. Ik voorspel, het eerste mediabedrijf dat dit aandurft, zal de race die nu gaande is tussen datajournalistiek-enthousiastelingen winnen.